Grecja

	Ελληνική Δημοκρατία; Ellinikí Dhimokratía; Republika Grecka
Flaga Grecji	Godło Grecji
	Dewiza: (gr.) Ελευθερία ή θάνατος; (Wolność albo śmierć)
	Hymn: Imnos pros tin Eleftherian; (Hymn do wolności)
Konstytucja	Konstytucja Grecji
Język urzędowy	grecki
Język używany	grecki
Stolica	Ateny
Ustrój polityczny	republika parlamentarna
Typ państwa	demokracja
Głowa państwa	prezydent Karolos Papoulias
Szef rządu	premier Kostas Karamanlis
Powierzchnia; • całkowita; • wody śródlądowe	94. na świecie; 131 940 km²; 0,86%
Liczba ludności (2008); • całkowita ; • gęstość zaludnienia	75. na świecie; 11 216 708[1]▲; 85,01 osób/km²
PKB (2008); • całkowite ; • na osobę	; 124,6 mld USD[2]▲; 28 152 USD▲
Jednostka monetarna	1 euro = 100 eurocentów (EUR, €)
Niepodległość	od Imperium Osmańskiego; 25 marca 1821
Religia dominująca	Prawosławie
Strefa czasowa	UTC +2 – zima; UTC +3 – lato
Kod ISO 3166	GR
Domena internetowa	.gr
Kod samochodowy	GR
Kod telefoniczny	+30
	1 Dane za CIA The World Factbook [3]

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Grecja (gr. Ελλάδα (Elláda), IPA: [e̞ˈlaða] lub Ελλάς (Ellás), IPA: [e̞ˈlas], tr. Yunanistan), Republika Grecka (Ελληνική Δημοκρατία (Ellinikí Dimokratía), IPA: [e̞ˌliniˈci ðimo̞kraˈtiˌa]) – kraj w południowo-wschodniej części Europy, położony na krańcu Półwyspu Bałkańskiego. Graniczy z Albanią, Republiką Macedonii i Bułgarią na północy oraz z Turcją na wschodzie. Ma dostęp do czterech mórz: Morza Egejskiego, Morza Kreteńskiego na wschodzie, Morza Jońskiego na zachodzie oraz Morza Śródziemnego od południa.

Uznawana za kolebkę zachodniej cywilizacji i będąca miejscem narodzin demokracji, filozofii, sportów, polityki i dramatu, Grecja ma długą i bogatą historię i dziedzictwo kulturowe, które wpłynęło na inne kultury Europy, północnej Afryki i Bliskiego Wschodu. Obecnie jest rozwijającym się krajem, będącym członkiem Unii Europejskiej od 1981 r. oraz strefy euro od 2002 r.

[edytuj] Ustrój polityczny

Zobacz więcej w osobnym artykule: Ustrój polityczny Grecji.

Grecja jest demokracją parlamentarną. Na czele państwa stoi prezydent, który jest wybierany przez parlament na pięcioletnią kadencję. Władzę ustawodawczą sprawuje parlament oraz prezydent. Parlament składa się z 300 parlamentarzystów, wybieranych na czteroletnią kadencję.

Według nowych zasad 260 mandatów w parlamencie przyznawanych jest w systemie proporcjonalnym, a pozostałych 40 automatycznie przechodzi do partii, która uzyskała największą liczbę głosów.

Władzę wykonawczą sprawuje rząd oraz prezydent. Premier wyznaczany jest przez prezydenta państwa, który powołuje na to stanowisko przewodniczącego partii posiadającej w parlamencie absolutną większość lub większość względną. Rząd musi otrzymać w parlamencie wotum zaufania.

[edytuj] Historia

Zobacz więcej w osobnym artykule: Historia Grecji.

[edytuj] Starożytność

Dwa czynniki geograficzne wywarły silny wpływ na rozwój starożytnej cywilizacji greckiej: góry i morze. Z jednej strony, granice naturalne podzieliły kraj na setki niezależnych państw-miast mających własne formy rządu. Z drugiej, sąsiedztwo morza sprawiło, że Hellenowie byli wspaniałymi podróżnikami i kupcami, dzięki czemu mogli wymieniać towary i idee z innymi ludami świata śródziemnomorskiego. Bliski Wschód i Egipt wywarły wpływ na powstanie wczesnych mitów greckich, które znalazły wyraz najpierw w poezji epickiej, a później w dramacie i wszystkich rodzajach sztuk plastycznych. Ziemia grecka obfitowała też w marmur i glinę, z których wznoszono świątynie oraz wykonywano rzeźby i ceramikę, stanowiące główne źródło naszych wyobrażeń na temat antycznej kultury tego kraju.

Greckie wybrzeża Morza Egejskiego widziały wykształcenie się pierwszych zaawansowanych europejskich cywilizacji – minojskiej oraz mykeńskiej. Wkrótce na Peloponezie i w dzisiejszej Grecji Środkowej, a także na wyspach Morza Jońskiego i Egejskiego wyrosło wiele państw-miast (polis), każde mające własny rząd i prawa. Miasta jednoczyły się z dwoma najważniejszymi – Atenami i Spartą aby odepchnąć wówczas najpotężniejszego wroga – Persów. Gdy odepchnięto wroga, pojawiły się pierwsze konflikty między polis, zakończone wojną peloponeską. W przeciągu jednego stulecia Grecy zostali zjednoczeni pod berłem Filipa II. Jednak Filip II miał wielu wrogów, i został zamordowany. Po jego śmierci władze nad grekami przejął jego syn Aleksander. Aleksander zwyciężył Persów ponownie, jednocząc Grecję z Bliskim Wschodem. Po śmierci przywódcy jego hellenistyczne imperium rozpadło się.

W 146 r. p.n.e. Półwysep Bałkański i wyspy greckie zostały zajęte przez Rzymian. Nie przerwało to rozwoju greckiej kultury, chociaż na długo przerwało polityczną niezależność regionu. Grecja stała się rzymską prowincją, a jej kultura stopniowo zaczęła wpływać na kulturę rzymską. Następnie od 395 jako część cesarstwa wschodniorzymskiego weszła w skład cesarstwa bizantyjskiego.

W 776 r. przed Chrystusem odbyły się I Igrzyska Olimpijskie.

[edytuj] Średniowiecze

Zobacz więcej w osobnym artykule: Cesarstwo bizantyjskie.

W średniowieczu w granicach cesarstwa bizantyjskiego. W państwie tym, będącym spadkobiercą Cesarstwa rzymskiego, dominował język (od VIII w urzędowy) i kultura grecka. Ostatni cesarz - Konstantyn XI Dragazes - zginął 29 V 1453 roku w trakcie obrony Konstantynopola.

[edytuj] Historia nowożytna

W marcu 1821 na wezwanie arcybiskupa Patrasu, Germanosa Grecy rozpoczynają powstanie, które po uzyskaniu pomocy Anglii, Francji i Rosji doprowadza do uzyskania niepodległości w 1830.

W wyniku wojny z Imperium Osmańskim w roku 1897 oraz wojen bałkańskich przyłączone zostały Kreta, Epir, oraz Macedonia z Salonikami. W czasie I wojny światowej Grecja była sprzymierzona z państwami ententy, choć król Konstantyn I Glücksburg przejawiał silne tendencje proniemieckie, za co został zdetronizowany. Przegrana państw centralnych, w tym Imperium Osmańskiego, dała możliwość rządowi w Atenach zrealizowania haseł megali czyli zjednoczenia wszystkich Greków w ramach jednego państwa, odrodzonego imperium bizantyjskiego ze stolicą w Konstantynopolu. Rząd Eleftheriosa Wenizelosa pod wpływem tej idei podjął decyzję o inwazji w rejonie dawnej Jonii i rozpoczęcia grecko-tureckiej wojny. Zakończyła się ona całkowitą klęską wojsk greckich i licznymi pogromami ludności greckiej w Azji Mniejszej. Traktat pokojowy z Lozanny zawarty w 1923 r. zatwierdzał wymianę ludności między Grecją a Turcją^[1]. W obydwu wojnach światowych po stronie aliantów, 1946-49 – wojna domowa, od 1952 w NATO, od 1981 w EWG.

Ateny

[edytuj] Wybory parlamentarne

W Grecji przedterminowe wybory parlamentarne odbyły się 16 września 2007 r.

Wygrali je konserwatyści z Nowej Demokracji zdobywając 41,86 proc. głosów, co dało im 152 miejsca w 300-osobowym parlamencie.

Socjalistyczny PASOK uzyskał 38,12 proc głosów, co równałoby się ok. 102 miejscom w parlamencie.

[edytuj] Gospodarka

W latach 1981-1990 nastąpiły w Grecji znaczne przeobrażenia gospodarcze i rozpoczął się szybki rozwój ekonomiczny. W miejsce rolno-surowcowej uformowała się gospodarka o większym udziale usług (głównie transport, obsługa turystów, handel, finanse). Większą rolę odegrało tu członkostwo (od 1981) i pomoc Wspólnoty Europejskiej. W latach od 1985 do 1991 Grecja otrzymała 2,5 mld dolarów amerykańskich w ramach tzw. planu integracyjnego, średni roczny przyrost produktu krajowego brutto wynosił w latach 1987-1990 1,6%, usługi wytwarzają 57% produktu krajowego brutto, przemysł – 18%, rolnictwo – 14% (1990). Produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca w 2007 roku wyniósł $27 360, czyli ok. 93% średniej unijnej.

[edytuj] Ludność

Grecy stanowią 98% mieszkańców, pozostałe narodowości to Macedończycy, Turcy, Albańczycy i Bułgarzy. Gęstość zaludnienia to 79 osób/km². W miastach mieszka 63% ludności. Największe z nich to :

Lp	Miasto	Liczba Ludności
1.	Ateny	745 514
2.	Saloniki	363 987
3.	Pireus	175 697
4.	Patras	171 616
5.	Heraklion	137 711

[edytuj] Geografia i warunki naturalne Grecji

Zobacz więcej w osobnym artykule: geografia Grecji.

Kreta

Terytorium Grecji można podzielić na:

Grecję kontynentalną (wraz z oddzielonym od niej Kanałem Korynckim półwyspem Peloponez), która wchodzi w skład Półwyspu Bałkańskiego
oraz wyspy rozsiane na morzach Egejskim i Jońskim

Prawie 1/5 powierzchni Grecji przypada na około 3000 wysp, z czego 167 jest zamieszkałych. Największe z wysp to:

Kreta (ok. 8 260 km²)
Eubea (ok. 3 621 km²)
Lesbos (ok. 1 630 km²)
Rodos (ok. 1 400 km²)
Chios (ok. 840 km²)
Kefalinia (ok. 780 km²)
Samos (ok. 480 km²)
Naksos (ok. 430 km²)
Thassos (ok. 390 km²)
oraz archipelagi
- Wyspy Jońskie
- Cyklady
- Sporady Południowe i Północne

Blisko 81% powierzchni Grecji zajmują pasma górskie (śr. wysokość 1200-1800 m n.p.m.), które przyjmują przebieg południkowy. Obszary nizinne są niewielkie i występują w pobliżu wybrzeży (Niz. Salonicka, Tracka, Tesalska oraz Argolidzka). Półwysep Chalcydycki, tworzy 3 wtórne półwyspy: Kassandra, Sithonia i Athos.

[edytuj] Podział administracyjny Grecji

Grecja – zdjęcie satelitarne

Zobacz więcej w osobnym artykule: podział administracyjny Grecji.

Grecja jest podzielona na 13 regionów (περιφέρεια – periféreia, l.mn. περιφέρειες – periféreies), które dzielą się na 54 departamenty (νομός – nomós, l. mn. νομοί – nomoí).

Przypisy

↑ Dzieje Świata, LSW, 1990, str.316

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Grecja

Członkostwo w organizacjach międzynarodowych

Warning: curl_setopt() [function.curl-setopt]: CURLOPT_FOLLOWLOCATION cannot be activated when in safe_mode or an open_basedir is set in /www/motocykle_www/spam/mo/richFeeds.php on line 59

Polska zorganizuje Mistrzostwa Europy

Polska po raz pierwszy w historii zorganizuje drużynowe mistrzostwa Europy w badmintonie. W 2010 roku impreza ta odbędzie się w Warszawie.

Kawasaki wycofało się z MotoGP

Japoński producent motocykli Kawasaki wycofał się z rywalizacji w wyścigach klasy MotoGP. Decyzja związana jest z trudną sytuacją ekonomiczną w całym przemyśle motoryzacyjnym.

Gwiazdor NBA: Trybański miał talent

W wywiadzie udzielonym "Rzeczpospolitej", Paul Gasol, hiszpański koszykarz Los Angeles Lakers i aktualny mistrz świata, przyznał dopytywał się polskiego dziennikarza o to, co słychać o Cezarego Trybańskiego.

Penguins przedłużyli o cztery lata umowę ze Staalem

Właściciele klubu hokejowej ligi NHL Pittsburgh Penguins zdecydowali się przedłużyć o cztery lata kontrakt z jednym z czołowych swoich napastników młodego pokolenia 20-letnim Jordanem Staalem. Wartość tej umowy to 16 milionów dolarów, po cztery za każdy sezon.

Wisła potwierdza: rozmawialiśmy z nim

- Jesteśmy zainteresowani grą Maćka Żurawskiego w Wiśle. Rozmawialiśmy z nim, bo za pół roku kończy mu się kontrakt, więc takie rozmowy prowadzić możemy - powiedział na łamach "Polski" dyrektor sportowy Wisły Kraków Jacek Bednarz.

Linki: Strona g��wna

[0] Dzieje Świata, LSW, 1990, str.316

[1] Mołdawska Republika Naddniestrza nie jest uznawana przez żadne państwo

[2] Republika Kosowa jednostronnie ogłosiła niepodległość, która jest uznawana przez 53 ze 192 państw członkowskich ONZ, 22 z 27 Unii Europejskiej i 22 z 26 NATO, w tym Polskę. Obecnie działa tam administracja Organizacji Narodów Zjednoczonych - UNMIK, administracja Republiki Kosowa, oraz specjalna misja Unii Europejskiej - EULEX

[1]

[1]

[2]

Odkryj świat z nami