Emma Goldman - Encyklopedia

Emma Goldman

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Emma Goldman

Urodzona 27 czerwca 1869 r.
Kowno
Zmarła 14 maja 1940 r.
Toronto

Emma Goldman (ur. 27 czerwca 1869 w Kownie - zm. 14 maja 1940 w Toronto) była anarchistką znaną ze swych radykalnych libertyńsko-socjalistycznych i feministycznych pism i wypowiedzi.

Urodziła się w rodzinie żydowskiej na Litwie (wtedy pod zaborem rosyjskim). W wieku 13 lat, w okresie represji politycznych po zabójstwie cara Aleksandra II, przeniosła się wraz z rodziną do Petersburga. Z powodu trudnej sytuacji ekonomicznej zmuszona była porzucić szkołę i rozpocząć pracę w fabryce. Tam po raz pierwszy zetknęła się z ideami rewolucyjnymi i anarchistycznymi.

Mając 16 lat wyjechała do USA. Powieszenie czterech anarchistów po zamieszkach w Chicago w maju 1886 roku pchnęło ją ostatecznie w kierunku ruchu anarchistycznego. W wieku 20 lat wyszła za mąż za rosyjskiego emigranta; małżeństwo nie było udane, ale nie rozwiodła się, co pozwoliło jej zachować amerykańskie obywatelstwo.

Po rozstaniu z mężem Emma Goldman przeniosła się do Nowego Jorku, gdzie poznała innego rosyjskiego anarchistę Aleksandra Berkmana. Stanowili razem parę głównych liderów ruchu anarchistycznego tego okresu w Stanach.Jej wykłady, które prowadziła w wielu miastach, przyciągały tłumy. Legenda głosi, że w celu zakupienia broni postanowiła zostać prostytutką, co rzekomo wyperswadował jej pierwszy klient (pisze o tym w autobiografii "Living my Life"). Znana z radykalizmu obyczajowego i światopoglądowego, często stawała się celem ataków jako inspiratorka zamachów i aktów terroryzmu. O swoim udziale w jej wykładzie wspomina między innymi Henry Miller. Przyjaźniła się z postępowymi wydawczyniami "The Little Review", wydającymi między innymi zakazanego w Europie Ulissesa Joyce'a (Zob "Women in Dada"). Brała też udział w feministycznych walkach o kontrolę urodzeń, za co również była aresztowana, wraz z Margaret Sanger, w 1886 roku. W 1893 roku została uwięziona za „publiczne nakłanianie do kradzieży”, w 1901 zatrzymana na 2 tygodnie za „publiczne zachęcanie do zabójstwa prezydenta USA” (w związku ze sprawą Leona Człogosza – zabójcy prezydenta McKinleya); w 1917 dostała 2 lata za organizowanie manifestacji antywojennych, w 1919 deportowana z USA do Rosji za rzekome inspirowanie zamachu na właściciela fabryki.

Była wraz z Aleksandrem Berkmanem wieloletnią redaktorką czasopisma anarchistycznego Mother Earth, pisała również na temat literatury i analizowała ją pod kątem społecznym.

Początkowo gorąco poparła idee rewolucji październikowej, szybko jednak przeżyła rozczarowanie spowodowane represjami, biurokracją, przymusem pracy, a także zniszczeniami spowodowanymi wojną domową. Użycie Armii Czerwonej do pacyfikacji strajków sprawiło, że Goldman zrewidowała swoje poglądy na użycie przemocy, teraz uważała że można jej użyć jedynie do samoobrony.Deportacje komunistów i anarchistów na Syberię, regularne czystki i pacyfikacje strajków metodą wojskową spowodowały, że ostatecznie opuściła Rosję w 1921 roku. Mieszkała w Rydze, Niemczech, Francji i ostatecznie w Londynie, skąd wyjechała w 1936 roku do Hiszpanii wspierać tamtejszych rewolucjonistów anarchistycznych w hiszpańskiej wojnie domowej.

Zmarła w Toronto i została pochowana na cmentarzu w Chicago, niedaleko grobów ofiar zamieszek z 1886 roku.

Zasłynęła sloganem „Jeśli nie mogę do tego tańczyć, to nie jest moja rewolucja”.


[edytuj] Książki autorstwa Emmy Goldman

  • Anarchism and Other Essays, Nowy Jork 1911
  • The Social Significance of the Modern Drama, Boston 1914
  • My Disillusionment in Russia, Nowy Jork 1923
  • My Further Disillusionment in Russia, Garden City 1924
  • Living My Life, Nowy Jork 1931
  • Voltairine de Cleyre (broszura), Berkeley Heights 1932



Warning: curl_setopt() [function.curl-setopt]: CURLOPT_FOLLOWLOCATION cannot be activated when in safe_mode or an open_basedir is set in /www/motocykle_www/spam/mo/richFeeds.php on line 59

Sejm za utworzeniem archiwum Rady Ministrów
Sejm uchwalił nowelizację ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, której celem jest utworzenie archiwum wyodrębnionego Rady Ministrów.
PO i PiS obroniły CBA
Sejm odrzucił w pierwszym czytaniu projekt nowelizacji ustawy o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym. Według projektu nadzór nad CBA miałby objąć minister odpowiedzialny za sprawy wewnętrzne, a nie - jak dotychczas - premier.
Nelly Rokita: liberalne kobiety gorzej się sprawdzają niż konserwatywne
Nelly Rokita nie ustaje w dociekaniach na temat roli kobiet w życiu politycznym, ale i rodzinnym - wraca zatem temat życia prywatnego prezesa PiS - Na szczęście Jarosław Kaczyński ma uroczą mamę, która go wspiera – powiedziała posłanka PiS w Radiu ZET.
Miller: kryzys skończy się porozumieniem
Według byłego premiera Leszka Millera najlepszym sposobem na zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego Polsce jest zwiększenie własnego wydobycia gazu oraz połączenie naszej sieci rurociągów z istniejącą na Zachodzie Europy.
Kurski: ktoś miał wręczyć Tuskowi narkotest
"Dziennik": - Próbowaliśmy w różnych nieformalnych dyskusjach obsadzić jakiegoś posła, który byłby dyżurnym Palikotem i np. wręczyłby Tuskowi w czasie obrad Sejmu narkotest w tych dniach, kiedy Tusk głosił, że w młodości palił marihuanę - mówi Jacek Kurski.
Linki: Strona gwna