DÄ…b - Encyklopedia

DÄ…b

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Ten artykuł dotyczy drzewa. Zobacz też: inne znaczenia słowa dąb.
DÄ…b

Quercus robur - pokrój
Systematyka wg Reveala
Domena jÄ…drowce
Królestwo rośliny
Podkrólestwo naczyniowe
Nadgromada nasienne
Gromada okrytonasienne
Klasa Rosopsida
RzÄ…d bukowce
Rodzina bukowate
Rodzaj dÄ…b
Nazwa systematyczna
Quercus L.
Sp.Pl.2 1753
Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons
Przekrój pnia
Kora
Żołądź dębu szypułkowego
Liść dębu szypułkowego
Kwiatostany (Quercus coccinea)
Wikisłownik
Zobacz hasÅ‚o dÄ…b w WikisÅ‚owniku
Zobacz zbiór multimediów na Wikimedia Commons:
Dęby

Dąb (Quercus L.) – rodzaj drzew, rzadziej wysokich krzewów zaliczony do rodziny bukowatych (Fagaceae Dumort.). Należy do niego ok. 600 gatunków występujących prawie wyłącznie w strefie umiarkowanej półkuli północnej oraz w wyższych partiach gór strefy tropikalnej. Najdalej na południe występują na Wyspach Sundajskich.

Spis treści

[edytuj] Charakterystyka

PÄ…ki
Wielołuskowe, skupione po kilka na końcowych częściach liści.
Liście
Ułożone skrętolegle, u niektórych gatunków nie opadające na zimę (utrzymują się na roślinie zaschnięte), podczas gdy niektóre są wręcz zimozielone (dąb korkowy, dąb ostrolistny). Całobrzegie (Quercus imbricaria), piłkowane lub ząbkowane (Quercus acutissima, Q. libani, Q. prinus), poprzez wrębne i klapowane (dąb szypułkowy, dąb czerwony), po pierzastosieczne (dąb szypułkowy 'Pectinata').
Kwiaty
Rozdzielnopłciowe, lecz same rośliny są jednopienne, wiatropylne. Kwiaty męskie zebrane w kotki, podczas gdy żeńskie są pojedyncze. U gatunków klimatu umiarkowanego kwiaty męskie zwisają luźno spomiędzy rozchylonych łusek pąków ubiegłorocznych, żeńskie zaś są wyprostowane i znajdują się w kątach górnych liści rozwijających się pędów.
Owoce
Orzechy zwane żołędziami osadzone pojedynczo w miseczkach, gęsto pokryte drobnymi łuskami. Osiągają dojrzałość w pierwszym lub drugim roku.

[edytuj] Systematyka

Pozycja rodzaju w systemie Reveala

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa oczarowe (Hamamelididae Takht.), nadrzÄ…d Juglandanae Takht. ex Reveal , rzÄ…d bukowce (Fagales Engl.), rodzina bukowate (Fagaceae Dumort.), podrodzina Quercoideae Orsted., plemiÄ™ Querceae Dumort., rodzaj dÄ…b (Quercus L.)[1]

Gatunki flory Polski[2]
Systematyka rodzaju dÄ…b wg ?[potrzebne ÅºródÅ‚o]

[edytuj] Zastosowanie

Wyroby z dębiny z biegiem czasu ciemnieją w naturalny sposób, a ze względu na zawartość garbników reagują łatwo ze środkami chemicznymi (sole, kwasy, zasady).

  • Kora dÄ™bu zawiera dużą ilość taniny i od stuleci jest stosowana z powodzeniem w garbarstwie do wyprawiania skór.

[edytuj] Znaczenie kulturowe

Długowieczność i okazały wygląd dębów od wieków sprawiały na ludziach duże wrażenie. Stare okazy czczone były jako przybytek bóstwa przez większość pierwotnych ludów Europy. Starożytni Rzymianie i Grecy wierzyli, że dąb jest siedzibą ich najwyższych bóstw - Jowisza i Zeusa. Wzmianki o tych drzewach znajdują się także w Starym Testamencie, gdzie czytamy o Abrahamie siadającym pod dębami Mamre.

Niektóre ludy uważały dęby za drzewa - wyrocznie, na podstawie ich stanu przepowiadano pogodę i urodzaj. Wśród ludów germańskich dąb poświęcano bogu burz. Z obserwacji wynikało bowiem, że pioruny uderzały w nie najczęściej, nie czyniąc przy tym poważniejszych szkód. Ludy celtyckie i słowiańskie także musiały być pod wrażeniem okazałości dębów, gdyż lokalizowały swoje miejsca kultu przeważnie w starych dąbrowach.

Okazy jemioły rosnące na dębach uchodziły za szczególny talizman, prawdopodobnie ze względu na rzadkie występowanie.

Motyw żołędzi i gałązek dębu występuje w herbach królewskich i rycerskich od średniowiecza. Stosowano go także w emblematach mundurowych. Był symbolem siły, szlachetności i sławy.

[edytuj] Znane dęby

Dęby - pomniki przyrody:

[edytuj] Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Reveal James L. System of Classification. PBIO 250 Lecture Notes: Plant Taxonomy. Department of Plant Biology, University of Maryland, 1999. Systematyka rodzaju Quercus wg Reveala
  2. ↑ Zbigniew Mirek, Halina PiÄ™koÅ›-Mirkowa, Adam ZajÄ…c, Maria ZajÄ…c: Vascular Plants of Poland - A Checklist. Krytyczna lista roÅ›lin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. WÅ‚adysÅ‚awa Szafera w Krakowie, 1995. ISBN 83-85444-38-6. 

[edytuj] Linki zewnętrzne

Wikicytaty
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o dębie

Warning: curl_setopt() [function.curl-setopt]: CURLOPT_FOLLOWLOCATION cannot be activated when in safe_mode or an open_basedir is set in /www/motocykle_www/spam/mo/richFeeds.php on line 59

Kurski: ktoś miał wręczyć Tuskowi narkotest
"Dziennik": - Próbowaliśmy w różnych nieformalnych dyskusjach obsadzić jakiegoś posła, który byłby dyżurnym Palikotem i np. wręczyłby Tuskowi w czasie obrad Sejmu narkotest w tych dniach, kiedy Tusk głosił, że w młodości palił marihuanę - mówi Jacek Kurski.
Stasiak: zbudować gazoport
Szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego uważa, dla zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego Polski niezbędna jest budowa gazoportu. Władysław Stasiak, który był gościem Sygnałów Dnia jest zdania, że Sejm powinien przyjąć specjalną ustawę, która pozwoli na przyspieszenie budowy terminala.
Zaspy i koleiny na drodze nr 15
Koleiny i zaspy śnieżne utrudniają jazdę na drodze krajowej nr 15 między Ostródą a Lubawą (warmińsko- mazurskie). Silny wiatr nawiewa śnieg na jezdnie - poinformowano w punkcie informacji w Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w Olsztynie.
Miasto może zbankrutować
"Nasz Dziennik": 45-procentowa podwyżka cen prądu w Specjalnej Strefie Ekonomicznej w Stalowej Woli spowoduje upadek miejscowych zakładów i wzrost bezrobocia
Podkarpacie stoi na gazie
"Nasz Dziennik": Zapasy gazu, zgromadzone w podziemnych magazynach na Podkarpaciu, wystarczą na co najmniej sześć tygodni.
Linki: Strona g³ówna