Cyfry chińskie
Z Wikipedii
Chińczycy stosują system dziesiętny, w którym pierwszym dziesięciu cyfrom arabskim odpowiadają znaki: 一, 二, 三, 四, 五, 六, 七, 八, 九 oraz 十. Używają również zera zapisywanego jako 零, lub zapożyczonym znakiem 〇 (w chińskim piśmie tradycyjnie nie ma okrągłych kształtów) i bez którego ich system zapisu długo był się w stanie obejść.
Liczby większe od 10 zapisywane są przez łączenie cyfr 1-9, oraz cyfr dla kolejnych rzędów wielkości 十 (10), 百 (100), 千 (1000) oraz 万 (10000). I tak np. 十一 (11), 二十 (20), 一百四十七 (147) itd. Przy dużych liczbach niższe rzędy wielkości są omijane, np. 四万六 (46000), a liczby, w których obok dużego rzędu wielkości występuje również rząd niski, przedzielane są jednym zerem, niezależnie od tego, jak duża jest różnica między rzędami np. 一千〇一 (1001).
O ile w systemie stosowanym w Europie przy dużych liczbach podstawową jednostką jest tysiąc (np. "tysiąc tysięcy" to milion), w Chinach "jednostką podstawową" jest 万, czyli dziesięć tysięcy (miriada), np. 十万 (100.000), 百万 (1.000.000), 千万 (10.000.000). Podwójny 万, czyli 100.000.000, zapisuje się znakiem 亿.
System ten jest zdublowany przez znaki oficjalne, z którymi można się spotkać np. na banknotach. W wymowie mandaryńskiej są one odczytywane tak samo.
[edytuj] Tabela
(T) oznacza tradycyjne pismo chińskie
(U) oznacza uproszczone pismo chińskie
| Wymowa (Pinyin) |
Zapis oficjalny |
Cyfry zwykłe |
Wartość | Opis |
|---|---|---|---|---|
| líng | 零 | 〇 | 0 | W tym przypadku tradycyjny znak 零 jest stosowany częściej niż zapożyczony - 〇 |
| yī | 壹 | 一 | 1 | także 弌 (f. przestarzała) 么(T) lub 幺(U) yāo - przy wymowie numerów telefonów, pokoi itd. w ChRL, co ma ułatwiać odróżnianie cyfr. Słowo yī ma bowiem wiele znaczeń i może prowadzić do nieporozumień (np. yì to 100.000.000). |
| èr | 貳 (T) lub 贰 (S) |
二 | 2 | także 弍 (f. przestarzała) 兩(T) lub 两(U) liǎng - kiedy mowa np. o "dwóch osobach" (klasyfikator) |
| sān | 叄 (T) lub 叁 (U) |
三 | 3 | także 弎 (f. przestarzała) 參(T) lub 参(u) sān |
| sì | 肆 | 四 | 4 | |
| wǔ | 伍 | 五 | 5 | |
| liù | 陸 | 六 | 6 | |
| qī | 柒 | 七 | 7 | |
| bā | 捌 | 八 | 8 | |
| jiǔ | 玖 | 九 | 9 | |
| Wielkrotności "10" | ||||
| shí | 拾 | 十 | 10 | Czasami używana forma 什 jest niedopuszczalna. |
| niàn | 念 lub 貳拾 | 廿 lub 卄 | 20 | 卄 jest rzadko używany, 廿 i 卄 stosuje się głównie w kalendarzach Zapis stosowany na ogół to 二十 |
| sà | 叄拾 | 卅 | 30 | 卅 jest rzadko użwywany, stosuje się głównie w kalendarzach Zapis stosowany na ogół to 三十 |
| xì | 肆拾 | 卌 | 40 | 卌 jest rzadko użwywany Zapis stosowany na ogół to 四十 |
| bǎi | 佰 | 百 | 100 | |
| qiān | 仟 | 千 | 1,000 | |
| wàn | 萬 | 萬 (T) lub 万 (U) |
104 | Podstawowa jednostka do tworzenia dużych liczb w systemie chińskim |
| Duże liczby (wielokrotności 10 000) | ||||
| yì | 億 | 億 (T) lub 亿 (U) |
108 | Wartość w klasycznym chińskim obecnie także: 105. |
| zhào | 兆 | 1012 | Wartość w klasycznym chińskim obecnie także: 106, 1016 (Przedrostek SI) |
|
| jīng | 京 | 1016 | Wartość w klasycznym chińskim obecnie także: 107, 1024, 1032. |
|
| gāi | 垓 | 1020 | Wartość w klasycznym chińskim obecnie także: 108, 1032, 1064. |
|
| zǐ | 秭 | 1024 | Wartość w klasycznym chińskim obecnie także: 109, 1040, 10128. |
|
| ráng | 穰 | 1028 | Wartość w klasycznym chińskim Obecnie także: 1010, 1048, 10256. |
|
| gōu | 溝 | 1032 | Wartość w klasycznym chińskim Obecnie także: 1011, 1056, 10512. |
|
| jiàn | 澗 | 1036 | Wartość w klasycznym chińskim Obecnie także: 1 E12|1012, 1064, 101024. |
|
| zhèng | 正 | 1040 | Wartość w klasycznym chińskim Obecnie także: 1013, 1072, 102048. |
|
| zài | 載 | 1044 | Wartość w klasycznym chińskim Obecnie także: 1014, 1080, 104096. |
|
| jí | 極 | 1048 | Wartość w klasycznym chińskim |
|
| hénghéshā | 恒河沙 | 1052 | Wartość w klasycznym chińskim |
|
| 阿僧祇 | 1056 | Wartość w klasycznym chińskim |
||
| 那由他 | 1060 | Wartość w klasycznym chińskim |
||
| 不可思議 | 1064 | Wartość w klasycznym chińskim |
||
| 無量大數 | 1068 | Wartość w klasycznym chińskim |
||
| Małe liczby | ||||
| fēn | 分 | 1/10 | decy jako Przedrostek SI | |
| lí | 釐 | 厘 | 1/100 | centy jako Przedrostek SI |
| háo | 毫 | 1/1000 | mili jako Przedrostek SI | |
| sī | 絲 | 10-4 | Wartość w klasycznym chińskim |
|
| hū | 忽 | 10-5 | Wartość w klasycznym chińskim |
|
| wēi | 微 | 10-6 | mikro jako Przedrostek SI | |
| xiān | 纖 | 10-7 | Wartość w klasycznym chińskim |
|
| shā | 沙 | 10-8 | Wartość w klasycznym chińskim |
|
| chén | 塵 | 10-9 | Wartość w klasycznym chińskim Przedrostek SI nazywa się 奈 nài(T) lub 纳 nà(U)(nano) |
|
| āi | 埃 | 10-10 | Wartość w klasycznym chińskim |
|
| miǎo | 渺 | 10-11 | Wartość w klasycznym chińskim |
|
| mò | 莫 | 10-12 | Wartość w klasycznym chińskim Przedrostek SI nazywa się 皮 pí (pico) |
|
Warning: curl_setopt() [function.curl-setopt]: CURLOPT_FOLLOWLOCATION cannot be activated when in safe_mode or an open_basedir is set in /www/motocykle_www/spam/mo/richFeeds.php on line 59
| Mieszkania z kartonu dla polskich robotników |
|
Holenderska firma wywołała kontrowersje, po tym jak zaproponowała budowę specjalnego osiedla dla polskich pracowników - donosi "Dziennik". Domy miałyby bowiem powstać z kartonu i pomieścić jak najwięcej ludzi.
|
| Gaz-System: dostawy gazu dla przedsiębiorstw bez ograniczeń |
|
Operator gazociągów przesyłowych Gaz-System nie wprowadził ograniczeń w poborze gazu przez odbiorców przemysłowych. Firma ogłosiła w piątek rano pierwszy stopień zasilania - podał Gaz-System w komunikacie.
|
| Wyczekiwanie na godzinę 14.30 |
|
W grudniu w amerykańskiej gospodarce ubyło 533 tys. miejsc pracy. Dane były sporym zaskoczeniem, gdyż to bardzo zła figura, a w dodatku raport ADP nie wskazywał na niebezpieczeństwo takiego odczytu. Tym razem jest inaczej. Raport ADP wskazał na spadek zatrudnienia w sektorze prywatnym o 693 tys. osób.
|
| "Nasz Dziennik": miasto, które może zbankrutować |
|
Upadek zakładów i gwałtowny wzrost bezrobocia w Stalowej Woli i okolicach - takie skutki w ocenie "Naszego Dziennika" przyniesie drastyczna podwyżka cen prądu dla zakładów przemysłowych działających w tamtejszej Specjalnej Strefie Ekonomicznej.
|
| Będą namawiać emigrantów do powrotu |
|
Władze Szczecina jadą dziś z misją specjalną do Wielkiej Brytanii. Przez weekend będą namawiać emigrantów z Polski, by osiedlili się na Pomorzu. Na podobną akcję zdecydowało się w sumie 12 polskich miast - pisze "Metro".
|